نبود کار و درآمد، زندگی بسیاری از زنان بیوه در افغانستان را با دشواریهای فراوانی مواجه کرده است. این زنان میگویند که پس از از دست دادن همسرانشان، مسئولیت تأمین خانواده و آینده فرزندانشان به دوش آنان افتاده، اما محدودیتهای شغلی، فرصتهای آنان را برای تأمین این نیازها کاهش داده است.
سیمین، یکی از این زنان و مادر سه فرزند، میگوید که پس از کشته شدن شوهرش، مسئولیت سرپرستی خانواده بر عهده او افتاد. به گفته وی، فرزندانش اکنون ۷، ۱۰ و ۱۲ سالهاند و زمانی که شوهرش کشته شد، فرزند سومش هنوز به دنیا نیامده بود. شوهر سیمین که سرباز اردوی ملی بود، دو سال پیش از سقوط حکومت جمهوری در جریان درگیری با طالبان کشته شد. او میگوید که پس از آن، به تنهایی مسئولیت بزرگ کردن فرزندان و پیشبرد زندگی خانواده را بر عهده گرفت، اما با سقوط حکومت و از دست دادن وظیفهاش در یکی از ادارات دولتی، این مسئولیت برایش دشوارتر شد.
سیمین که ساکن کابل است، میگوید از نهادهای مسئول کمکی دریافت نکرده است: "همیشه در دلم میگویم، خدایا، وقتی شوهرم نبود، کاش وظیفهام را از دست نمیدادم. شوهرم در جنگ در هلمند شهید شد و حالا بچهها از من چیزهایی میخواهند که نمیتوانم برایشان تهیه کنم."
زنان بیوه دیگری نیز وجود دارند که پس از از دست دادن منابع درآمدشان با مشکلات اقتصادی مواجه شدهاند. یکی از این زنان که خواست نامش ذکر نشود، مادر چهار فرزند زیر ۱۸ سال است و شوهرش را شش سال پیش در یک حمله انتحاری در کابل از دست داد. او میگوید که اکنون بیکار است و از نهادهای کمکرسان خواستار حمایت است.
مسئولان وزارت امور شهدا و معلولین حکومت طالبان به پرسشهای رادیو آزادی درباره شکایتهای زنان بیوه پاسخ ندادند. برخی رسانههای داخلی گزارش دادهاند که وزارت امور شهدا و معلولین بیش از ۳۹۵ هزار یتیم و بیش از ۹۸ هزار زن بیوه را در سراسر افغانستان ثبت کرده است. با وجود شکایت برخی زنان بیوه از عدم دریافت کمکها، این وزارت اعلام کرده که برای زنان بیوه و یتیمان مساعدتهای ماهانه توزیع میشود.
حکومت طالبان با وجود ادعای تأمین حقوق زنان، محدودیتهای گستردهای بر کار و فعالیت اقتصادی زنان وضع کرده است. این محدودیتها به تدریج بر کار زنان در ادارات دولتی و غیر دولتی تأثیر گذاشته و در سال ۲۰۲۳، زنان افغان از کار در ادارههای مربوط به سازمان ملل متحد نیز منع شدند. برخی از زنان سرپرست خانواده میگویند این محدودیتها پیامدهای سنگینی برای آنان به همراه داشته است.
گزارشهای نهادهای بینالمللی نشان میدهد که نزدیک به ۱۱ میلیون زن و دختر در افغانستان به کمکهای فوری نیاز دارند و بیکاری یا فقر مشکل اصلی ۸۳ درصد خانوادههایی است که زنان سرپرستی آنها را بر عهده دارند. این وضعیت باعث شده که بسیاری از خانوادهها برای تأمین نیازهای اساسی خود به اقدامهای خطرناک و گاه برگشتناپذیر متوسل شوند.
منبع: Azadi Radio افغانستان
