در افغانستان، جایی که دختران از ادامه تحصیل در مکاتب و پوهنتونها محروم شدهاند، هنوز هم بسیاری از آنان به آموزش به عنوان یک آرزو نگاه میکنند. شبانه نوری، دختری که با بازگشت طالبان از تحصیل بازمانده، اکنون در یک آموزشگاه خصوصی زبان انگلیسی درس میخواند و به همنسلان خود توصیه میکند که امیدشان را از دست ندهند. او که در سال ۲۰۲۱ متعلم صنف دهم بود، میگوید: "دختران افغان نباید ناامید شوند، زیرا در شرایط سخت گذشته نیز از آرزوهای خود دست نکشیدند. حالا هم باید به تحصیلات خود ادامه دهند."
قصه شبانه، نماینده سرنوشت ۱.۴ میلیون دختر افغان است که در آمارهای بینالمللی به عنوان «جمعیت محروم از آموزش» ثبت شدهاند. در گزارشی که سازمانهای یونسکو و یونیسف منتشر کردهاند، آمده است که حضور زنان و دختران در پوهنتونهای افغانستان به صفر رسیده است. این دو نهاد هشدار دادهاند که ادامه این وضعیت تا سال ۲۰۳۰، تعداد دختران محروم را به ۴ میلیون نفر افزایش خواهد داد و افغانستان با کمبود ۲۰ هزار معلم زن و ۵ هزار کارمند صحی زن مواجه خواهد شد.
پس از بازگشت طالبان به قدرت در ماه اسد سال ۱۴۰۰، رفتن دختران بالاتر از صنف ششم به مکاتب ممنوع شد و در ۲۹ قوس سال ۱۴۰۱، دروازههای پوهنتونها نیز به روی زنان بسته شد. با وجود این محدودیتها، شبانه و دیگر دختران به تحصیل در آموزشگاههای خصوصی ادامه میدهند و به آینده امیدوارند. شبانه میگوید: "دخترانی را میبینم که در حال یادگیری زبان انگلیسی هستند و امیدوارند که روزی دوباره به آموزش دسترسی پیدا کنند."
بسیاری از دختران و زنان افغان بهطور آنلاین و از طریق کورسهای خصوصی و غیررسمی به آموزش ادامه میدهند. هدا جابریان، هماهنگکننده یونسکو در این زمینه، تأکید میکند که هیچ جایگزینی برای آموزش مستقیم در مکاتب وجود ندارد و این حق اساسی بشری است. حامد کرزی، رئیسجمهور سابق افغانستان نیز در پیامی به مناسبت «روز جهانی علم در خدمت صلح و توسعه» بر نیاز افغانستان به دانش و آموزش تأکید کرده و خواستار بازگشایی سریع دروازههای مکاتب و پوهنتونها به روی دختران شده است.
منبع: Azadi Radio افغانستان