بر اساس یک گزارش جدید سازمان ملل، بیش از چهار دهه جنگ و درگیری در افغانستان، افغانها را با عواقب عمیق جسمی، روانی، اجتماعی و اقتصادی مواجه کرده است. بسیاری از قربانیان هنوز به عدالت، غرامت یا شناسایی رسمی آسیبهای خود دسترسی ندارند. افغانستان بیش از ۴۰ سال جنگ مسلحانه را تجربه کرده است که در اواخر سال ۲۰۲۱ به پایان رسید و این جنگ منجر به مرگ و میر گسترده، آوارگی و ویرانی شد. بین سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۱، مأموریت کمک سازمان ملل در افغانستان (یوناما) بیش از ۴۰ هزار مرگ غیرنظامی و بیش از ۷۷ هزار زخمی را در حین ادامه درگیریها بین نیروهای دولتی و ائتلاف، امارت اسلامی و گروههای مسلح دیگر ثبت کرده است. این گزارش جدید بر دورهای که به تسلط امارت اسلامی در سال ۲۰۲۱ منتهی شد، تمرکز دارد و بر اساس مصاحبه با نزدیک به ۲۰۰ قربانی درگیریهای مسلحانه و بستگان آنها تهیه شده است.
این گزارش نشان میدهد که ۹۵ درصد از افرادی که مورد مصاحبه قرار گرفتهاند، آسیبهای عاطفی یا روانی را تجربه کردهاند که شامل افسردگی، اضطراب، از دست دادن حافظه، یادآوریهای ناخواسته و دیگر علائم مرتبط با تروما میشود. نزدیک به ۶۰ درصد نیز از جراحات جسمی رنج میبرند که بسیاری از آنها برای ماهها، سالها یا حتی دههها ادامه داشته است. برخی از قربانیان همچنان با درد مزمن و ناتوانی زندگی میکنند اما با موانع مالی و دسترسی محدود به خدمات بهداشتی مواجهاند. برای دیگران، جراحات مرتبط با درگیری مانع از ادامه تحصیل یا اشتغال آنها شده و مشکلات اقتصادی طولانیمدتی برای آنها و خانوادههایشان ایجاد کرده است. در برخی موارد، بستگان نیز مجبور به ترک کار یا تحصیل برای ارائه مراقبت شدهاند. زنان بیوه شده به دلیل جنگ با ناامنی اقتصادی خاصی مواجه هستند و محدودیتهایی که از سوی مقامات افغانستان بر آنها تحمیل شده، دسترسیشان به اشتغال را محدود کرده است.
این گزارش همچنین نشان میدهد که بسیاری از قربانیان نتوانستهاند غرامت یا سایر اشکال جبران خسارت را دریافت کنند. بیش از نیمی از افرادی که مورد مصاحبه قرار گرفتهاند، یعنی ۵۵ درصد، هرگز تلاشی برای درخواست غرامت یا عدالت نکردهاند. بسیاری از آنها معتقدند که نگرانیهایشان جدی گرفته نخواهد شد یا از انتقامجویی میترسند. از میان کسانی که به دنبال جبران خسارت بودهاند، ۶۴ درصد گفتند که تلاشهایشان ناموفق بوده است. آنها به موانع اداری، عدم پاسخگویی، تبعیض ادراک شده و شفافیت محدود در تعامل با مقامات یا نهادها اشاره کردند. وقتی از آنها درباره اولویتهایشان سوال شد، ۸۱ درصد از قربانیان غرامت مالی را به عنوان یک نیاز کلیدی شناسایی کردند، در حالی که ۴۸ درصد خواستار دسترسی به عدالت و ۴۷ درصد به دنبال تضمین امنیت شخصی خود بودند. "مصاحبههایی که ما انجام دادیم، عمق و وسعت تروماهای جمعی را که در جامعه افغان ادامه دارد، نشان میدهد"، گفت جورجت گانیون، یکی از مقامات یوناما. او افزود که رسیدگی به نیازهای قربانیان مستلزم شناخت آسیبهایی است که آنها متحمل شدهاند و تعهد واقعی به قرار دادن صدای آنها و حقوقشان در مرکز تلاشها برای پرداختن به میراث درگیریها است.
منبع: Ariana NEWS
