در روز دوشنبه، 21 سپتامبر، مقامات و دیپلماتهای سازمان ملل و فعالان حقوق زنان تأکید کردند که حقوق زنان و دختران افغان باید در مرکز تعامل جامعه جهانی با طالبان قرار گیرد. شرکتکنندگان در این نشست گفتند که اگرچه جنگ در افغانستان به پایان رسیده است، اما محدودیتهای گستردهای بر زنان و دختران همچنان ادامه دارد و جامعه جهانی باید تنها به بیان نگرانیها بسنده نکند، بلکه باید اقداماتی عملی برای پاسخگویی، عدالت و مشارکت معنادار زنان در آینده سیاسی افغانستان انجام دهد.
ولکر ترک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، در این نشست که در حاشیه مجمع عمومی 78 سازمان ملل برگزار شد، تأکید کرد که حقوق زنان و دختران باید در مرکز تعامل جامعه جهانی با طالبان قرار گیرد. او افزود که جهان هنوز به اندازه کافی در مورد نقض حقوق بشر و تأثیرات آن بر زنان در افغانستان موضعگیری نکرده است. این نشست تحت عنوان «زنان و دختران در افغانستان؛ پنج سال مقاومت، پیوستگی و جستجوی پاسخگویی» به همت دولت ایرلند و صندوق ملاله برگزار شد.
ولکر ترک گفت: «اگر یک کشور به طور کامل وعدههای مشخصی داشته باشد و این وعدهها را به وضوح نقض کند و نظامی از آپارتاید جنسیتی را برقرار کند، این موضوع به یک مسئله جهانی تبدیل میشود. ما باید نشان دهیم که در افغانستان واقعاً چه میگذرد و آن را به نام مشخص خود یاد کنیم.»
او به بیش از 200 فرمان صادر شده از سوی طالبان اشاره کرد و افزود که نیمی از جمعیت کشور نمیتواند تحت فشار این 200 فرمان قرار گیرد. هلن مکنتی، وزیر امور خارجه ایرلند، نیز در این نشست گفت که جهان باید موضوع پاسخگویی طالبان در افغانستان را جدی بگیرد. او تأکید کرد که دولتها در مورد وضعیت زنان و دختران افغان به اندازه کافی صحبت کردهاند و اکنون زمان اقدام عملی است.
مکنتی گفت که تمامی حقوق اساسی زنان و دختران در افغانستان از آنها سلب شده است. او افزود: «باید از هر موضعی که در اختیار داریم، چه سیاسی و چه در سایر زمینهها، استفاده کنیم؛ نه تنها برای ابراز پیوستگی، بلکه برای اقدام در برابر فجایعی که در حال وقوع است.»
ملاله یوسفزایی، فعال حقوق تحصیل دختران، نیز از سخنرانان این نشست بود. او از رهبران جهانی خواست که زنان و دختران افغان را فراموش نکنند و برای پایان دادن به سرکوب آنها اقدام کنند. یوسفزایی گفت که زنان افغان، علیرغم اینکه از زندگی عمومی کنار گذاشته شدهاند، هنوز هم در برابر آنچه که او «آپارتاید جنسیتی» طالبان نامید، مقاومت میکنند. او گفت: «آنچه که در آنجا در حال وقوع است، آپارتاید جنسیتی است. این یک سرکوب سیستماتیک زنان و دختران است و باید به همین نام یاد شود.»
در یک نشست دیگر که در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل برگزار شد، تعدادی از کارشناسان و فعالان حقوق زنان نیز گفتند که کاهش جنگ در افغانستان به معنای صلح نیست و بدون مشارکت زنان، عدالت و یک روند سیاسی فراگیر، صلح پایدار در افغانستان غیرممکن است. در این نشست، عادله راز، سفیر پیشین افغانستان در آمریکا، میلان ورویر، سفیر پیشین آمریکا در امور زنان، کترین یاکوبسدوتیر، نخستوزیر پیشین ایسلند و نصیر احمد فایق، نماینده افغانستان در سازمان ملل، نیز حضور داشتند.
پیش از این، طالبان گزارشهای سازمان ملل و دیگر نهادهای مدافع حقوق بشر را که در مورد نقض حقوق زنان و دختران در افغانستان منتشر شده بود، رد کردند. طالبان اعلام کردند که حقوق زنان در افغانستان در چارچوب «شریعت اسلامی» و «فرهنگ افغانی» تأمین میشود و همچنین محدودیتهای اعمال شده بر زنان را موضوع داخلی افغانستان دانستهاند.
