رئیسجمهور پوپولیست صربستان، الکساندر ووجیچ، روز یکشنبه استعفای خود را اعلام کرد و بدین ترتیب دوره دوم و نهایی پنج سالهاش به پایان رسید و زمینه برگزاری انتخابات زودهنگام ریاستجمهوری را فراهم کرد. این استعفا، هفت ماه پیش از پایان دورهاش، در حالی صورت میگیرد که کمپینهای انتخاباتی برای انتخابات پارلمانی زودهنگام ۲۵ اکتبر در صربستان در حال برگزاری است و به او این امکان را میدهد که اگر حزب پیشرو صربستان (SNS) دولت جدیدی تشکیل دهد، به عنوان نخستوزیر منصوب شود. ووجیچ در اواخر ماه ژوئن گفته بود که قصد دارد استعفا دهد و صربستان انتخابات زودهنگام پارلمانی و ریاستجمهوری برگزار کند. گروههای حقوق بشری ووجیچ و متحدانش را به خاطر حکومت روزافزون خودکامه متهم کردهاند و معترضان ضد دولتی ادعا کردهاند که توسط پلیس مورد ضرب و شتم قرار گرفته و به طور ناعادلانه بازداشت شدهاند. مقامات این ادعاها را رد کردهاند. روز یکشنبه، صدها نفر از حامیان ووجیچ در مقابل ساختمان ریاستجمهوری در مرکز بلگراد او را تشویق کردند. او به جمعیت پرچمدار گفت: «این آخرین شب من در این ساختمان است.» و افزود: «من به شما و میهنم، صربستان، به طور وفادار خدمت کردهام... به آنچه که با هم انجام دادهایم افتخار میکنم.» طبق قانون اساسی صربستان، آنا برنابیچ، رئیسجمهور پیشین پارلمان، تا انتخاب رئیسجمهور جدید به عنوان رئیسجمهور موقت خدمت خواهد کرد. انتخابات ریاستجمهوری باید در مدت ۹۰ روز انجام شود و کمپین انتخاباتی بین ۳۰ تا ۶۰ روز طول خواهد کشید. ووجیچ گفت: «تا پایان دسامبر... ما دور اول انتخابات ریاستجمهوری را خواهیم داشت.» انتخابات پارلمانی زودهنگام در ماه آینده، حزب SNS و متحدانش را در برابر جنبش ضد فساد «دانشجویان پیروز» و «صربستان اروپایی»، ائتلاف احزاب اپوزیسیون طرفدار غرب قرار خواهد داد. «دانشجویان پیروز»، «صربستان اروپایی» و سایر احزاب هنوز نامزدهای ریاستجمهوری خود را معرفی نکردهاند. ووجیچ، ۵۶ ساله، بیش از یک دهه بر سیاست صربستان تسلط داشته است. او در دوران اسلوبودان میلوشویچ، ملیگرای سختگیر و وزیر اطلاعات بود و در جنگهای دهه ۱۹۹۰ نیز نقش داشت. او سپس از سال ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۴ به عنوان معاون نخستوزیر و از ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۷ به عنوان نخستوزیر خدمت کرد. او در سال ۲۰۱۷ به سمت ریاستجمهوری که عمدتاً تشریفاتی است، منتقل شد، اما کنترل محکمی بر حزب و دولت خود حفظ کرد. در سیاست خارجی، ووجیچ تلاش کرده است تا روابط نزدیکتری با چین، سرمایهگذار عمده، و روسیه، تأمینکننده اصلی گاز طبیعی صربستان، برقرار کند و در عین حال هدف بلندمدت پیوستن به اتحادیه اروپا را دنبال کند. او همچنین سعی کرده است روابط خود را با ایالات متحده و اسرائیل تقویت کند. دوره ریاستجمهوری ووجیچ در نوامبر ۲۰۲۴ با سقوط سایهبان ایستگاه راهآهن تازه بازسازیشده در شهر نووی ساد که منجر به کشته شدن ۱۶ نفر شد، ضربه بزرگی خورد. این فاجعه باعث اعتراضات سراسری دانشجویان و اپوزیسیون شد که خواستار پاسخگویی از مسئولان، شفافیت در تأمین عمومی، پایان فساد سیستماتیک و برگزاری رأیگیری زودهنگام پارلمانی شدند. دولت به طور مکرر اتهامات معترضان را رد کرد، اگرچه چندین مقام، از جمله دو وزیر، پس از این حادثه بازداشت یا استعفا دادند. روز یکشنبه، ووجیچ اعلام کرد که عفو و بخشش به ۴۹ نفر، از جمله ۱۲ فعال و ۱۱ حامی خود که در ارتباط با اعتراضات بازداشت یا محاکمه شده بودند، داده است.
منبع: Ariana NEWS
